autorski tomik wierszy "Na krawędzi"
powrót do strony głównej witrynyinformacje o autorze witrynyPodziękowaniaprzejście do galeriiprzejście do działu z filmamiprzejście do działu z artykułamiprzejście do działu z moją poezjąprzejście do działu z moimi opowiadaniamiprzejście do działu z opisami szlakówporadnik górołazamini blog - aktualnie u mniesprzętrecenzje książekkonkursyBaza schronisk górskichTomik - "Na krawędzi"dział z zasobami do pobrania i linkamikontakt
powrót do strony głównej artukułów  artykuł: "Karimaty kontra maty samopompujące"  28.08.2012.  strona: 1/2 
artykuł do pobrania jako PDF (spakowany w Zip-ie)
strona 1 strona 2 strona następna
Od pewnego czasu coraz częściej można zobaczyć w górach na polach namiotowych, turystów wyposażonych w samopompujące maty, stanowiące alternatywę wobec wciąż najpopularniejszych karimat... czy oznacza to zmierzch tych ostatnich, czy rzeczywiście tego typu maty są tak dobrym rozwiązaniem? A może jest to tylko kilku sezonowa moda, która jak wiele innych po początkowej popularności, z czasem obejmie mało znaczącą niszową pozycję... na te właśnie pytanie postaram się odpowiedzieć w niniejszym artykule, sięgając do historii, wad i zalet każdego z typów rozwiązań.

Karimata
Na rynku dostępnych jest wiele wariantów karimat, pośród których podstawowe różnice sprowadzają się do grubości, sprężystości, wielkości (długości i szerokości), oraz dodatkowej izolacji. Wszystkie wykonane są z elastycznych, spienionych tworzyw sztucznych. Istnieje wśród nich podział na modele dodatkowo izolowane lub nie, te pierwsze prócz pianki posiadają po stronie zewnętrznej (przeznaczonej do kontaktu z podłożem) dodatkową cienką warstwę z folii aluminiowej, często usieciowanej, aby zwiększyć jej wytrzymałość mechaniczną. Karimaty pozbawione tej warstwy posiadają nieco gorsze własności izolujące i są przeznaczone najczęściej do użytku w okresie letnim.

Grubość – najczęściej spotykanym dziś modelem są karimaty o grubości od 1cm do 1,6cm. Jak łatwo się domyślić większa grubość oznacza nie tyle większą masę, co większy rozmiar po złożeniu. Oczywiste też jest jednak to że grubsza karimata zapewnia większy komfort spania, lepiej izoluję (szczególnie jeśli posiada dodatkową warstwę z folii aluminiowej) oraz charakteryzuje się większą elastycznością możliwych zastosowań. Grubsze maty bardzo często zbudowane są z dwóch, a nawet trzech rodzajów tworzyw, o zróżnicowanej sprężystości i gęstości, co dodatkowo zwiększa komfort termiczny i snu. Dość często można się tutaj spotkać z zewnętrzną warstwą wyściełającą wykonaną z pianki EVA.

Maty cieńsze, najczęściej z jednego rodzaju pianki, gorzej izolują, oraz zapewniają mniejszy komfort spania, przeznaczone są do użytku letniego, są też jednak o wiele mniejsze po zwinięciu (chodzi o wymiar średnicy wałka) oraz przede wszystkim lżejsze, stąd są one dość popularne w letniej turystyce plecakowej. Trzeba jednak dodać że zdarzają się wśród nich również jednowarstwowe karimaty przeznaczone do użytku w warunkach zimowych, są to modele dobrze izolujące, jednak jak ich letnie odpowiedniki nie zapewniające zbyt wysokiego komfortu snu. Znajdują zastosowanie przede wszystkim tam gdzie liczy się waga, czyli wspinaczce, oraz wyprawach wysokogórskich (przykładem może być karimata firmy Krzysztofa Wielickiego model: K2 Wielicki Sport Evo / waga ok.220g. / jednowarstwowa 10 mm). 
Wśród dostępnych modeli karimat główne podziały dotyczą grubości, rodzaju materiału, oraz ilości warstw z jakich jest zbudowana. Wiele karimat dostępnych na rynku wyposażane jest w dodatkową warstwę podnoszącą komfort spania z elastycznego i sprężystego tworzywa jak np. EVA (zdjęcie po lewej), oraz z folii aluminiowej mającej za zadanie poprawić właściwości izolujące od podłoża (zdjęcie po prawej).

- po lewej karimata - SPORT-SERVICE grubość 10mm / rozmiar 550x2000mm / waga: 298 g
- po prawej karimata - Sport-Service grubość 10 / rozmiar 550x2000mm z folią aluminiową / waga 360 g
1. 2.
1. - Karimata jednowarstwowa Karrimor Expedition grubości 10mm przewidziana również do użytku zimowego w temperaturach od -15 stopni do +50 stopni Celsjusza / rozmiary 550x1850mm / waga: 800g.

2. - Na rynku dostępnych jest wiele tanich karimat, których jakość wykonania pozostawia wiele do życzenia, są one zazwyczaj ciężkie, wykonane ze słabej jakości tworzyw, a co gorsza mających tendencję do rozwarstwiania. Na zdjęciu mata marki „no name” grubości 10mm z cienką aluminiową, ulegającą samoczynnemu rozwarstwieniu warstwą z folii aluminiowej.
Kształty – podstawowym, najpowszechniejszym jest kształt wydłużonego prostokąta. Jest to wynikowa kształtu naszego ciała, jednak nie jest to jedyny możliwy kształt z jakim można się spotkać. Produkowane są karimaty o ściętych rogach, z grubsza przypominające kształtem obrys śpiwora typu mumia. Są to najczęściej ultra lekkie, wysoce zaawansowane karimaty wyprawowe, gdzie z oczywistych względów liczy się każdy gram obciążenia piechura. Również dość rzadko można spotkać się z karimatami składającymi się z prostokątnych elementów, którą składa się nie poprzez zwinięcie, lecz złożenie poszczególnych paneli. Karimaty takie są jednak dość mało popularne ze względu na ich wagę i mało poręczny kształt pakunku po złożeniu (co również wiąże się z faktem iż większość dużych plecaków jest dostosowana do transportu mat zwijanych, nie składanych). Karimat tego typu dość powszechnie używa się w wojsku, są to jednak modele o bardzo małej grubości, których głównym zadaniem nie jest zapewnianie komfortu, lecz izolacja od podłoża. 

Z większym zróżnicowaniem można natomiast spotkać się w samej strukturze karimat. Producenci często stosują tutaj specjalne żłobienia, mające poprawiać właściwości termiczne, dotyczy to szczególnie strony zewnętrznej, mającej kontakt z ciałem (śpiworem).

Waga – podstawowy atut karimaty, który stał się głównym powodem ich popularyzacji. Wraz ze stworzeniem w drugiej połowie XX nowych rodzajów tworzyw sztucznych, w tym spienionego tworzywa o zamkniętych porach, o coraz lepszych parametrach izolujących, a równocześnie minimalnej wadze, karimaty stawały się coraz popularniejsze, szybko wypełniając rynek i wypierając wcześniej używane, archaiczne koce i ciężkie materace dmuchane.

1. 2.
  1. Wśród karimat można znaleźć również modele składane, zbudowane z profilowanych segmentów, takie jednak rozwiązanie dyskwalifikuję je raczej z aktywnej, wielodniowej turystyki górskiej, ze względu na mało poręczny kształt pakunku, oraz jego wymiary.
  2. Wielu producentów oferuję również ekstremalną ultralekką formę karimat, która zbudowana przede wszystkim z foli aluminiowej, bardzo cienka, ma za główne zadanie chronić przed wyziębieniem, karimaty takie nie oferują jednak zbyt dużego komfortu snu, są jednak wyjątkowo lekkie i mają niewielkie wymiary po złożeniu – tutaj dwuosobowa karimata Sport-Service Alumata / grubości 3mm / wymiary: 1950 x 1200mm / waga: 240g
  3. Profilowana powierzchnia karimat ma za zadnie poprawę cyrkulacji powietrza pomiędzy matą a podłożem, poprawiając skuteczność izolacji termicznej / tutaj karimata: Sport-Service Ridgest Packlon / grubość: 12mm / wymiary: 1820x610mm
2.
W czym więc jest haczyk...
Tak jak waga jest podstawowym atutem karimaty, tak równocześnie jej małe możliwości kompresji są jej podstawową wadą.  Ze względu na typ budowy, oraz długość, wałek karimaty po zwinięciu, w zależności od tego jak jest gruba, może mieć od 12 do nawet 23 cm, przy długości od 50 do 65 cm w zależności od tego jaką szerokość karimaty wybraliśmy. W wyniku tego najdogodniejszą formą przenoszenia karimaty jest jej przytroczenie od zewnątrz do plecaka, w przeciwnym razie zajęłaby ona znaczną część komory dużego plecaka. To z kolei oznacza że karimata narażona jest na zabrudzenie, uszkodzenia mechaniczne.

Zalety:
  • niska waga
  • niska cena
  • bezawaryjność
  • dobra izolacja od podłoża
Wady:
  • duże rozmiary po złożeniu
  • utrudniony transport
  • niski lub średni komfort spania
Maty samopompujące
Nim zagłębimy się w omówienie samej budowy i możliwych typów mat samopompujących, zastanówmy się przez chwilę czy aby na pewno jest to nowe odkrycie w dziedzinie ekwipunku górskiego.... aby odnalezienie odpowiedzi na to pytanie było możliwe, cofnijmy się do czasów naszych dziadków. Do epoki pionierów turystyki górskiej.

Co i jak używano w roli izolatora od podłoża, oraz dla podniesienia komfortu snu w dawnych czasach? Początkowo nim nadeszła era tworzyw sztucznych, były to przeróżne pledy, koce, a nawet skóry zwierzęce, bądź kombinację tych obu. Stopniowo pojawiały się różne wariacje tego typu rozwiązań w postaci gumowanych od spodu pledów, a potem już w bliższych nam czasach, pierwsze twarde karimaty i... dmuchane materace.
strona 1 strona 2 strona następna
powrót do strony głównej artukułów prawa autorskie CC - Attribution Non-Commercial Share Alike by Sebastian Nikiel artykuł do pobrania jako PDF (spakowany w Zip-ie)
ocen - skomentuj
Mój kanał informacyjny RSS
strona głównao mniepodziękowaniagaleriafilmyartykułypoezjaprozaszlakiporadnik górołazau mniesprzętrecenzjeKonkursyschroniskaTwórczość wydanazasoby-linkikontakt